Mahatma Gandi'nin 'şiddetin en kötü biçimi' diye tanımladığı yoksulluk, Türkiye'deki acımasız yüzünü en çok çocuklara gösterdi. Birleşmiş Milletler Nüfus Programı (UNDP) verilerine göre Türkiye'de nüfusun yüzde 18'i günde 2 dolar, yüzde 2.4'ü günde 1 dolar kazanıyor. Beş yaş altındaki çocukların yüzde 8'inin ağırlığı yaşına göre düşük. Bu çocuklarda beslenme yetersizliği görülüyor. Devlet Planlama Teşkilatı'na (DPT) göreyse doğuda 5 yaş altı beslenme yetersizliği oranı yüzde 25'e kadar çıkıyor. Yani her dört çocuktan biri beslenemiyor.
Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Diyabet Bilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Şükrü Hatun'un 'Yoksulluk ve Çocuklar Üzerine Etkileri' adlı çalışması bu gerçekleri ortaya koyarken, "Yoksulluk, sağlık için en büyük risk" diyor. Kronik açlık, gelişmekte olan beyin dokusunu etkilediği için yoksul çocukların merkezi sinir sistemi, toksik maddeler karşısında daha çaresiz. Güney Afrika'da yapılan MR taramalarında beslenme yetersizliği çeken çocukların beyin dokularında küçülme görüldü. Sadece 90 günlük beslenme sonrasında dokularda belirgin iyileşme tespit edildi.
Yoksul çocuklarda sık görülen demir eksikliği, uzun sürmesi halinde entelektüel gelişmeyi etkiliyor. Ağır demir eksikliğiyse hafif derecede mental geriliğe neden oluyor. Yoksul ailelerin çocuklarında 'hiperaktivite'
ve 'huzursuzluk' sık görülen özellikler. Yoksul çocuklar arasında depresyon
ve intihar girişimi daha fazla.
Yoksul mahalleler çocukların erken yaşta sağlıksız davranışlara (sigara tiryakiliği, şiddet gibi) yönelmesine neden oluyor. Çocuklarda soğuk algınlığı, astım, menenjit, idrar yolu enfeksiyonu ve zatürree daha sık görülüyor. Uzun dönemli beslenme yetersizliğinin en önemli etkisiyse savunma sistemini bozması.
Çocuk doktora götürülemiyor
Yoksulluğun yol açtığı tükenmişlik nedeniyle hastalıklar geç fark ediliyor, fark edilse de müdahale edilemiyor.
Türkiye'de resmi verilere göre nüfusun yüzde 80'i sağlık güvencesi kapsamında. Oysa varoşlarda ve doğuda bu oran yüzde 50'nin altına düşüyor. Örneğin Diyarbakır'da çocukların yüzde 62'sinin babası işsiz, yüzde 80'i ekonomik güçlük nedeniyle doktora götürülmüyor.
RADİKAL - 18.03.2003
Yoksulluk hasta ediyor
Türkiye'de artan yoksulluk, sağlık için en büyük risk. Yoksul çocuklar menenjit, zatürree ve ishale daha kolay yakalanıyor; kronik açlık beyin dokularında küçülmeye yol açıyor.
