Yediğimiz hormonlara ne olur?

TÜBİTAK'ın internet sitesinin ''merak ettikleriniz'' bölümünde yurttaşlardan gelen çeşitli konularda ki sorulara ve yanıtlara yer verildi. İçlerinde oldukça ilginç soruların bulunduğu ''merak ettikleriniz'' bölümündeki bazı soru ve yanıtlar şöyle: Hormonlu besinler tükettiğimizde bu hormonlara ne oluyor? Hormonlu besinlerin bir kısmı protein yapılı hormonlar bir kısmı da steroid yapılı hormonları içeriyor. Eğer yediğimiz besinlerde protein yapılı hormonlar varsa bunlar elbette protein sindiriminin ilk başladığı yer olan midede sindiriliyor. Fakat östrojen gibi, etinden yararlanılan hayvanların hızlı ve iyi büyümesini sağlamak amacıyla kullanılan hormonlar ince bağırsaktan emilebiliyor. Sivrisinekler insanlara nasıl hastalık bulaştırıyor? Kanla beslenen herhangi bir böceğin, insandan insana hastalık bulaştırması mümkün. Sivrisinek kökenli hastalıklara, yaşam döngüsünün bir bölümünde kanda bulunan insan parazitleri neden olur. Dişi sivrisinek, bu parazitleri kanla birlikte alır, yumurtalarının gelişimi için kanı içer. Sivrisinek olgunlaşan yumurtaları bıraktıktan sonra kan emebileceği yeni bir insana yönelir ve parazitleri bu insana geçirir. AIDS'e sebep olan HIV virüsü sivrisineklerde gelişemez. AIDS'li bir hastanın HIV virüsü bulunan kanı, bir sivrisinek tarafından emildiğinde, virüs, herhangi bir besinmişçesine sindirilir. Acı bir şey yediğimizde niçin burnumuz akar? Bunun sebebi acı ya da keskin kokulu yiyeceklerin, mukus salgısının incelmesine ve kolayca akar hale gelmesine sebep olmalarıdır. Bu tür yiyeceklerin bu sayede ciğerlerin ve solunum yollarının temizlenmesine yardımcı olduğu biliniyor. Araştırmalar, acı yiyeceklerin içinde bulunan maddelerin, solunumla ilgili hastalıklarda kullanılan ilaçlardaki maddelerle çok benzeştiğini ortaya koyuyor. Neden insanlar uykularında konuşurlar? Uykuda konuşmak, kaygı bozukluğu gibi zihinsel hastalıklarla, yüksek ateş ya da başka uyku hastalıklarıyla ilgili olabilir. Uyku eksikliği çekmeye, stres ya da kaygı durumunun yüksek olmasına, uyuma- uyanma saatlerinin düzensizliğine, uykudan önce ağır yemekler yemeye de bağlı olabilir. Aşkın kimyası var mı? Aşkın kimyası denince ilk akla gelen, feniletilamin (PEA) adlı madde. Aşk molekülü olarak adlandırılan bu madde, amfetamine çok benzeyen doğal bir kimyasal. Araştırmalara göre, beyinde feniletilamin salgısının tetiklenmesi, göz göze gelmek ve el ele tutuşmak gibi basit davranışlarla bile olabiliyor. Araştırmacılar, âşıklarda kalp atışlarının hızlanması, ellerin terlemesi ve zor soluk alıp verme gibi tepkileri de beyinde yüksek dozda feniletilamin salgılanmasına bağlıyorlar. CUMHURİYET 25.04.2003