Avrupa ülkelerinde ‘parasız üniversite’ devri sona eriyor

Yaşanan ekonomik krizin etkisiyle fon bulmakta zorlanan birçok Avrupa üniversitesi, Amerika ve Kanada üniversiteleri gibi paralı eğitime geçmeye hazırlanıyor. Avrupa ülkeleri içerisinde ilk kez beş yıl önce İngiliz üniversiteleri ‘üniversite eğitim ücreti’ uygulamasına başladı. Paralı eğitim tartışmalarının hâlâ devam ettiği İngiltere’de Eğitim Bakanı Charles Clarke’in yıllık 1.025 Euro olan yıllık üniversite harcını 3.000 Euro’ya çıkarmayı teklif etmesi, öğrenci ve velilerin tepkisine yol açtı. İngiltere üniversitelerinin ardından Hollanda, İtalya, İspanya, Portekiz ve Avusturya üniversiteleri 600 ile 1.900 Euro arasında değişen oranlarda yıllık üniversite ücreti almaya başladı. Yıllık üniversite harcının Avrupa ülkeleri içerisinde en yüksek olduğu İngiltere’yi 1.445 Euro ile Hollanda izliyor. Hollanda’da öğrenciler başarılı oldukları takdirde yüksek oranlı burslardan yararlanabiliyor. Öğrencilerden yıllık ortalama 300 ile 400 Euro arasında eğitim harcı alan Fransız üniversiteleri, Avrupa ülkeleri içerisinde eğitimin en ucuz olduğu okullar. Öğrencilerin yıllık eğitim harcı konusunda en rahat oldukları ülkeler ise İskandinav ülkeleri. Danimarka, İsveç ve Finlandiya üniversitelerinde öğrencilerden eğitim ücreti alınmıyor. Diğer Avrupa ülkelerine nazaran ekonomik olarak daha iyi durumda olan bu ülkelerde kıta ülkeleri gibi eğitim ücreti uygulaması hükümetlerin gündemine bile gelmezken eğitim fonlarını azaltan Almanya ve Fransa gibi ülkelerin tersine eğitime ayrılan bütçeyi artırıyor. İsveç, Avrupa ülkeleri içerisinde vergi gelirlerinden eğitime en çok pay ayıran ülke olarak biliniyor. Paralı eğitim sistemine karşı çıkanlar, uygulamanın fakir öğrencilerin üniversitelere gidememesine sebep olacağını ileri sürüyor. Yüksek oranlı harç uygulamasını savunanlar ise uygulamanın Avrupa üniversitelerinde kaliteyi artıracağını belirtiyor. Uygulamanın öğrencileri eğitimlerini daha ciddiye almaya teşvik edeceği bildirilirken, devletin de okumaya niyeti olmadığı halde üniversitelerde kayıtlı olan binlerce kişiye yatırım yapmaktan kurtulacağına dikkat çekiliyor. Üniversiteye girmenin kolay olduğu Avrupa ülkelerinde üniversiteye başlayan öğrencilerle mezun olanların sayısı arasında büyük bir uçurum bulunuyor. Lise son sınıfta yapılan bakalorya sınavını alan herkesin üniversiteye girebildiği Fransa’da eğitimin ilk iki yılında kayıt olan öğrencilerin yüzde 40’a yakını üniversiteyi bırakıyor. İtalya’da ise üniversitelere kayıt olan öğrencilerin en çok yüzde 30’u mezun olabiliyor. Eğitimin zamanında bitirilmesi için maddi hiçbir baskının olmadığı Almanya’da ise öğrenciler genelde 26 yaşına kadar mezun olmuyor. Zaman 23.10.2003