Dövizdeki hareketlenme, benzine zam ve kriz sinyalleri, tüm dikkatleri yine ekonomiye çevirdi.
Resmi rakamlar ise oluşturulmaya çalışılan iyimser havanın aksine AKP hükümetinin ekonomi politikalarının borç ve faiz sarmalından kurtulamadığını ortaya koyuyor. Çünkü rakamlara bakıldığında 1.5 yıllık AKP iktidarında Türkiye’nin iç borcu 144 katrilyondan 204 katrilyona, dış borcu 131 milyar dolardan 147 milyar dolara yükseldi. 2002 yılında aylık ortalama 2.7 milyar dolar olan aylık faiz ödemesi ise 3.3 milyar dolara çıktı. AKP Hükümeti döneminde ise faize toplam 59.8 milyar dolar ödendi.
İç borç yüzde 40 arttı
AKP hükümeti döneminde uygulamaya devam eden IMF destekli ekonomik program, Türkiye’yi borç ve faiz batağından kurtarmak bir yana iyice saplanmasına neden oldu. 3 Kasım seçimlerinden sonra görev alan 58 ve 59. AKP hükümetleri döneminde, Türkiye hem yurt içinde hem yurtdışında borçlanmaya devam etti.
İç borç stokunu Kasım 2003 tarihinde 144 milyar 185 milyon seviyesinden alan AKP hükümeti, 31 Mart 2004 tarihi itibariyle bunu 203 milyar 708 milyon dolara çıkardı. AKP döneminde yapılan yeni borç miktarı yüzde 40 artarak 59 milyar 523 milyon dolar oldu.
Geride kalan 1.5 yılın ardından dış borç stoku da artış gösterdi. IMF ve Dünya Bankası’ndan yeni borçlar alan AKP hükümeti, toplam dış borcu da 130 milyar 928 milyondan 147 milyar 264 milyon dolar seviyesine çıkardı. Dış borç ise yüzde 12 oranında artış göstererek 16 milyar 336 milyon dolar oldu. Konsolide bütçedeki borç stoku ise geçen 1.5 yıllık dönemde yüzde 53 seviyelerine buldu. AKP iktidarından önce 141.2 milyar dolar olan konsolide bütçedeki borç stoku 76.7 milyar dolar artarak 217.9 milyar dolara ulaştı. Böylece AKP’nin ekonomi uygulamaları sonucu Türkiye’nin toplam borç stoku 302.6 milyar dolara yükseldi.
En çok faizi AKP ödüyor
AKP hükümeti, aylık faiz ödeme ortalamasında Cumhuriyet tarihindeki bütün siyasi iktidarları solladı. 18 aylık AKP hükümeti döneminde ödenen toplam faiz miktarı 59.8 milyar dolara ulaştı. 2004 yılı Nisan ayı sonuna kadar ise aylık ortalama ödenen faiz miktarı ise 3 milyar 326 milyon dolar oldu. Bu ortalamaya bundan önceki hiçbir hükümet döneminde ulaşılmamıştı.
Son 10 yılın hükümetlerinin faiz ödeme tabloları incelendiğinde, iktidarda kaldığı süre içinde en az faiz ödeyen hükümet olarak Refahyol dikkat çekiyor. Refahyol hükümetinin 1 yıllık iktidarında ödenen toplam faiz borcu 16.4 milyar dolara, aylık ortalaması ise 1 milyar 367 milyon dolara denk geliyor. AKP iktidarının ardından en çok faiz ödeyen iktidar ise Ecevit başkanlığındaki ANASOL-M hükümeti. 41 aylık Ecevit hükümeti döneminde faize ödenen toplam para 112.5 milyar dolar, aylık ortalaması ise 2 milyar 746 milyon dolara denk geliyor. Refahyol hükümetinden sonra iktidara gelen 5 iktidar döneminde faize toplam 215 milyar 866 milyon dolar ödendi.
Öte yandan döviz kurlarındaki düşüklük nedeniyle artan ithalat dış ticaret açığını da her geçen gün artırıyor. 2004 yılında Ocak-Mart dönemindeki ticaret açığı 6 milyar 434 milyon dolara kadar çıktı. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise yüzde 60’a kadar düştü. 2002 yılında aylık ortalama 1.2 milyar dolar olan dış ticaret açığı, 2003 yılında 1.8 milyar dolara, 2004 yılının Ocak-Mart döneminde ise 2.1 milyar dolar seviyesine çıktı.
MİLLİ GAZETE 20.05.2004