Dünya mirasına Amerikan dozeri

'Sümer kentleri gitti' Irak'ta, işgalin başında patlayan eser yağmasına, kıyıcılık (vandalizm) da eklendi. Chicago Üniversitesi'nden Prof. McGuire Gibson, "Sümer kentlerinden çoğunu yitirmişiz. Bu büyük trajedilerden biri" dedi. Polonyalı mimardan şahitlik Babil'in Asma Bahçeleri'ne 2 bin 500 ABD askeri kamp kurmuş. Bölge, helikopter pisti için eserlerin buldozerlerle yıkıldığı anlaşılınca ziyarete kapandı. Polonya birliğinde çalışan mimardan teyit var: "Hasar ciddi." 'Yağma görülmemiş ölçekte' İşgalcilere göre varlıkları, yağmacıları antik kentten uzak tutuyor. Gibson aksi fikirde: "Tarihi bölgeye ordu konuşlandırmak saçma sapan bir iş. Asla olmamalıydı. Kültür yağması bugüne dek görülmemiş ölçekte." İnsanlığın en eski kültür mirası arasında yer alan Irak arkeolojik hazineleri paramparça... Irak'ta savaş, yağma ve işgal güçlerinin operasyonları nedeniyle binlerce yıllık Sümer, Babil kentlerinin kalıntılarından geriye bir şey kalmadığı belirtildi. Antik Babil kentine üslenen 2 bin 500 Amerikan askerinin de helikopter iniş sahası açmak için antik evlerin olduğu 100 metrekarelik bir alanı buldozerle dümdüz ettiği öğrenildi. Tarihin en ünlü antik başkentlerinden biri olan, Kral Nabukadnezar'ın toprağı Babil'deki kule ve Babil'in Asma Bahçeleri, 2 bin 500 yabancı askerin kamp yeri haline gelmiş durumda. Bir kısmı devrik Irak lideri Saddam Hüseyin döneminde arkeolojik kurallara çok da uyulmadan restore edilen antik Babil kenti, Iraklı arkeologların, Amerikan deniz piyadelerinin 100 metrekarelik helikopter pisti yapmak için eski evlerin kalıntılarını buldozerlerle dümdüz ettiğini keşfetmesinin ardından ziyaretçilere kapatılmış ABD'li profesör: En büyük trajedi Chicago Üniversitesi'nden Prof. McGuire Gibson, geçen ay İstanbul'daki bir konferansta uluslararası uzmanların havadan çekilen fotoğraflarda savaştan bu yana arkeolojik alanlardaki yıkımın boyutunun büyüklüğünü görüp şoke olduklarını söyledi. Gibson, "Bu, dünyanın en büyük trajedilerinden biri. Sümer antik kentlerinden çoğunu kaybetmişiz. Bu inanılmaz kaybın telafisi yok" dedi. Babil'deki Polonyalı birliklerle çalışan mimar Lukasz Oledzki, "Helikopter pistinin her köşesinde tümülüsler görmek mümkün, burada ciddi hasarlar oluşmuş. Her tarafta çanak çömlek parçaları var. Burada MÖ 6. ya da 7. yüzyıla ait bazı eserleri tahrip ettiklerini biliyorum" diyor. Yabancı birlikler antik kentte bulunmalarının yağmacıları uzak tuttuğunu savunsa da Gibson bu fikirde değil: "Bir orduyu tarihi bir bölgeye konuşlandırmak saçma bir şey. Buna asla izin verilmemeliydi. Dünyanın en önemli trajedilerinden biriyle karşı karşıyayız. Sümerlere ait kentlerin birçoğunu kaybettik. Kültür yağmalaması bugüne kadar görülmemiş ölçekte." 'Medeniyetin beşiği' sayılan Irak'ın eski medeniyetleri, tekerlek, yazı ve matematiğin keşfedildiği yer olarak biliniyor. RADİKAL 07.07.2004