Sorumlu çocuk yetiştirmek güç değil

Sorumlu bir çocuk yetiştirmenin ilk adımı, özellikle kendi işlerinden başlayarak çocuklara yaşına uygun görevler vermek ve zamanla bunları geliştirmek. Kendi yatağını toplayan, giysilerini düzenleyen, sofra kurarken size yardım eden çocuklar yetiştirmek çok zor değil. Tek yapılması gereken, çocuğa küçük yaştan itibaren sorumluluk kazandırmak. Bunun için de işe, çocuğunuza, sofrayı kurmak ya da odasını toplamak görevini vermekle başlayabilirsiniz. Uzmanlar sorumluluğun küçük adımlarla öğrenilen ve zamanla bir davranış haline gelen beceriler bütünü olduğunu belirterek ''Temelleri çok erken yaşlarda anne babanın yönlendirmesi ve model olması ile atılır, yakın çevredeki yetişkin ve eğitimcilerin desteğiyle de olgunlaşır'' diyorlar. Çocukların, sorumlu davranışı, ailelerinin tutumlarını gözlemleyerek daha iyi öğrendiklerini vurgulayan uzmanlar, çocuklara sorumluluk kazandırılması için yapılması gerekenleri şöyle açıklıyorlar: ** Yaşına ve gelişim düzeyine uygun görev ve sorumluluklar verin, başarması için onu destekleyin. Yaşlara göre şöyle örneklenebilir: 2-3 yaş: Dişlerini fırçalamak, odadan çıkarken ışığı kapatmak, oyuncaklarını toplamak. 4 yaş: Ellerini yıkayıp kurulamak. Kendi kendine giyinmek. Bir evcil hayvanı beslemek. Gazeteyi getirmek. 5-6 yaş: Yatağını toplamak. Postayı getirmek. Çiçekleri sulamak. Giysilerini toplamak. Sofra kurup toplamaya yardım etmek. Çöp dökmek. 7-9 yaş: Ev ödevlerini yapmak. Kendi giysilerini düzenlemek. Bahçeyi süpürmek. Banyoyu temizlemek. Kendi kendine yıkanmak. Kendi yemeğini hazırlamak. Toz almak. 10-12 yaş: Basit yemekler pişirmek. Çimleri biçmek. Market alışverişine yardım etmek. Küçük kardeşlere bakma. Kontrol gerekli ** İşlerini yapıp yapmadığını kontrol edin, yapmadığında da uygun dille hatırlatın. ** Çok düzensizse zaman çizelgesi yaparak gününü planlamasını öğretin. ** Çocuklarınız arasında işbölümü yaparken adil olun. ** Verdiğiniz görevi yerine getirdiğinde onu takdir edin. ** İş yaparken ağırdan alıyorsa ona belli bir süre vererek o işi yerine getirmesini bu zamanla sınırlayın. ** Kendi kendine yetmeyi ve kendini yönetmeyi öğretin. ** Seçim yapmasına izin verin. ** Gerektiğinde onu görev ve sorumluluklarıyla baş başa bırakın. ** Sorunları onun adına çözmeyin, sorunu çözmesine fırsat verin ki kendi sorumluluğunun farkına varsın. CUMHURİYET 10.08.2004