Kardelenler yok olmak üzere

Toros Dağları’nın eteklerinden 19. yüzyılın ortalarından bu yana toplanarak, yurtdışına satılan “Toroslar’ın gelinliği” olarak nitelendirilen kardelen çiçeğine, eskisi kadar sık rastlanmıyor. Türkiye Doğal Hayatı Koruma Derneği Proje Müdürü Sema Atay, 150 yıldan fazla zamandır Toros Dağları’nın eteklerinden toplanarak, yurtdışına gönderilen kardelenin yok olma tehlikesi ile karşı karşıya olduğunu söyledi. İyi kazanç getirmesi nedeniyle yıllarca doğadan toplanan kardelen çiçeklerine yaylalarda eskisi kadar yoğun rastlanmadığını anlatan Atay, koruma altına alınması amacıyla Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından 1991 yılında “Doğal Çiçek Soğanlarının Sökümü ve İhracatına Ait Yönetmelik” çıkarıldığını ifade etti. ÜRETİMİ YERİNE DOĞADAN TOPLANIYOR Atay, kardelen çiçeklerinin Hollanda’ya ihraç edildiğini oradan da diğer ülkelere gönderildiğini vurgulayarak, genellikle çiftçilerin getirisi iyi olan bu bitkiyi yetiştirmek yerine doğadan toplamayı tercih ettiğini anlattı. Dumlugöze Köyü’ne yakın yaylalarda kardelenin 60 yıl öncesine oranla yaklaşık yüzde 90 azaldığını vurgulayan Atay, “Doğada yetişiyor, ancak korunamıyor. Köylüler, sürekli aynı bölgeden topladıkları için kardelenin daha fazla yetişmesine olanak tanınmıyor” dedi. Atay, “Toroslar’ın gelini” olarak anılan kardelenin artık dağları süslemediğini belirterek, önemli gen kaynaklarından birisinin gün geçtikçe yok olmasının üzüntü verici olduğunu söyledi. Kardelen çiçeğinin tehlike altında bulunduğunu ve bir an önce koruma altına alınması gerektiğini ifade eden Atay, “Yeni bir yönetmelikle doğadan toplanması yasaklanmalı ve kontrollü şekilde üretimine geçilmeli” diye konuştu. NTVMSNBC