Her sokakta zehir taciri var

Yüzlerce, binlerce çocuk sokaklarda yaşıyor. Bir kısmı ise uyuşturucu esiri oluyor. Toplumun bu kanayan yarasını Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi Başhekim Yardımcısı Sosyal Hizmetler uzmanı Fatih Kılıçarslan'la konuştuk. Kılıçarslan, çocukların niçin sokağa itildiğini ve nasıl kötü alışkanlıklara bulaştığını anlattı. "İstanbul'da belli bölgelerde temsil edilen madde kullanım ve satım yerleri, artık her mahallede bulunuyor" diyen Fatih Kılıçarslan, sorularımızı cevaplandırdı. -Öncelikli sebepler neler? -Bunun sebepleri öncelikle aile içerisindeki, anne ve babanın çocukla ilişkilerinde yaşadığı sonuçlar. Karı-koca ilişkisi içerisinde olan anne baba, evlilik yaşantısında bir uyum, ahenk sağlayamazsa, duygusal anlamda, ilişki anlamında olumlu yaklaşımlarda bulunmazsa, bu çocukların doğumuyla birlikte ortaya çıkan anne ve babalık rolüne de olumsuz bir şekilde yansıyor. Yani birbiriyle uyumlu olmayan karı-koca, çocuklarının doğmasıyla birlikte, olumlu, verimli ve sağlıklı bir birliktelik gerçekleştiremiyor. Bunun sonucu olarak çocuklarıyla yaşadıkları kriz ve çatışma, çocukta uyum - davranış bozukluklarına yol açıyor ya da çocuk sokağa yöneliyor. Çocuk sokağa itiliyor. Çocuk ailede bulamadığı ilgiyi, desteği, sokakta arkadaş grupları içerisinde sağlamaya çalışıyor, arkadaş grupları içinde onay görüyor, takdir görüyor. Dolayısıyla çocuk sokakta yaşamayı alışkanlık haline getiriyor. Sokak onun bir parçası oluyor. Sokakta bir kimlik, güç kazanıyor. Bu, çocuğun özellikle ergenlik döneminde bağımsızlaşma, gelişim sürecinde çok iyi geliyor. MERAKLA BAŞLIYOR -Madde bağımlılığına yönelen çocuklar arasında anket vs. bir çalışma yapıldı mı? Yapıldıysa bulgular nelerdir? -Tabii, elbette. Madde bağımlılığına başlamanın birçok sebebi var. Merak, arkadaş grubu, çocukların arkadaşlarına hayır diyememesi, çocuğun arkadaşları tarafından sürekli manipüle edilmesi ya da çocuğun örtülü bir depresyon geçirmesi, aile içi sorunlar; bunların hepsi çocuğun madde bağımlılığında bir etken, sebep. Bu nedenlerin hepsi ya da sadece biri; çocuğun merakı, arkadaş grubu, aile içerisinde anne ya da babadan birinin madde bağımlısı olması, alkol bağımlısı olması da oldukça büyük etki eder. Madde bağımlılığını genetik bir nedene bağlamaya ilişkin elde yeterli delil yoktur. Ama özellikle, çocuğun modelleme ile ilişkisine bağlayabiliriz. Çocuk ya arkadaşından birini model alacak ya da anne babasından birisini model alacak. Çocuğun çevresinde ve ailesinde böyle modeller varsa, maddeye yönelme riski çok daha yüksek. MADDE BAĞIMLISI ZENGİN ÇOCUKLARI -Ekonomik durumu yüksek düzeyde olan ailelerin çocuklarında da madde bağımlılığı görülmekte. Bunun sebebi nedir? -Elbette, burada şunu vurgulamak lazım; aile ilişkileri çok önemli. Eş ilişkileri çok önemli. Özellikle ekonomik düzeyi yüksek, eğitim düzeyi yüksek ailelerde karı-koca arasındaki iletişim sorunları, parçalanmış anne-baba sorunları neticesinde çocuk psikolojik olarak etkileniyor. Aileden uzaklaşıyor, anne-babadan uzaklaşıyor. Çünkü çocuk, anne ve babanın çatışma alanı haline geliyor. Karı-koca kendi arasındaki çatışma ve problemi çocuk üzerinden gidermeye çalışıyor. Dolayısıyla çocuk, problemin bir parçası haline geliyor. Bu, çocukta uyum ve davranış problemlerine yol açıyor. Uyum ve davranış sorunları olan çocuk da, maddeye yöneliyor. Yani, problemin odağında aile ve ilişkileri var. Karı-kocanın kendi arasındaki uyumu, ahengi, paylaşımı var. VAKİT 23.08.2005