İlke ve Değerlerinden Ödün Vermeden
Özgür Yayın Platformu Olarak Kalsın Diye
Katkıda bulunmak istiyorum
×
Katkıda bulunmak istiyorum
×
İmsak04:14 Güneş05:56 Öğle13:15 İkindi17:08 Akşam20:24 Yatsı21:59
Hava - Az Bulutlu 22°C Nem %73
Türkçe
14 Zilhicce 1441 4 Ağustos 2020 Salı Saat: -
Menü

Açık Hava Mescidleri: NAMAZGÂHLAR - 1

Özel Haber
Özel Haber
25.03.2020    A+ | A-

Tarih ve kültürümüz, Müslüman halkımızın yaşadığı hayatın ibadetler tarafından şekillenmesiyle oluşmuştur. Namaz vakitlerinin tayini, ibadetler ve günlük meşgalelerin planlanması Allah'a(C.C.) kulluğun merkeze alınarak hareket ediliyor olmasından kaynaklanır.

İslâm tarihi boyunca yaşam alanları ve kurulan şehirler, mescid ve camilerin merkezi etrafında toplanmıştır. İş, güç ve çalışmalar namaz vaktine göre düzenlenmiştir. Öyle ki yolculuk niyetleri, günlük çalışma ya da buluşma cümlelerinde kullanılan zaman kavramları namaz vaktiyle başlayan cümlelerle ifade edilmiştir. 'Sabah namazından sonra', 'Öğle namazını müteakip', 'yatsıdan önce' gibi ifadeler bizlere bu cümlelerin ve niyetlerin çıkış ekseninin “namaz” yani ibadet ve kulluk bilinci çerçevesinde şekillendiğini anlatır.

Namazgâh Durağı, Namazgâh Mahallesi, Namazgâh Sokağı isimli yerler her birimizin dikkatini çekmiştir. Namazgâh denince, 'açık havada namaz kılınan yer' akla gelmektedir.

“Namaz', Kâinatın Efendisi Peygamberimiz (SAS.)’in özel ve güzel tanımlarıyla 'dinin direği' ve 'mü'minin mirâcı'dır.

'Namazgâh' Farsça kökenli 'nemaz' kelimesi ile 'yer' anlamındaki 'gâh' edatının birleşiminden meydana gelmektedir. 'namaz kılınan yer' ya da kısaca 'namazlık' demektir.

Farsça 'namazgâh' ve Arapça karşılığı olan 'musallâ' kelimeleri genelde namaz kılınan her yeri ifade eder. Türkçe’de namazgâh; bayram gibi belli zamanlarda namaz kılınan musallâlar yanında, yol kenarlarında yolcular için yapılan üstü açık mescidler için de kullanılmıştır.

Namazgâhlar halk arasında 'set', 'seki', edebiyatta ise 'su/fe', 'musallâ' ve 'makam' kelimeleri ile de ifade edilir. Seyahate çıkan yolcularla pikniğe gidenlerin hem dinlenmeleri hem de namazlarını edâ etmeleri için vakfedilmiş hayrat yerleridir.

Birer açık hava camisi durumundaki namazgâhlar, genellikle abdest almak için bir çeşme veya kuyu ile birlikte yapılırdı. Namazgâhlar asıl zeminden bir ya da birkaç basamak seki ile belirtilir, bu alan bazen sütre görevi yapan bir duvar veya benzeri bir yardımcıyla çevrelenir, kıble yönüne de bir mihrap taşı ilâve edilirdi. 

Hz. Peygamber’in Kubâ’da yaptığı ilk mescid ve cuma namazı kılınan Ranûnâ vadisindeki Benî Sâlim Mescidi de böyleydi. Resûlullah (SAS.) uzun bir sefere çıktığında dinlendiği yerlerde tespit edilen uygun bir alan temizlenir, etrafına taşlar dizilerek sınırları belirlenir ve burası namazgâh edinilirdi. Peygamber Efendimiz (SAS.), Mekke yolunda da çeşitli yerlerde namazgâhlar edinmiştir. Bu gelenek daha sonraki dönemlerde de devam etmiştir.

Namazgâhlar ayrıca yaz mevsimlerinde ve özellikle sıcak aylarda hizmet veren, cuma, teravih ve bayram gibi cemaatin yoğun olduğu namazlar için vakfedilmiş açık hava ibadetgâhlarıdır.

İslâmiyet’in yaygın olduğu ülkelerde sayılamayacak kadar namazgâh vardır. Bunlar özellikle Anadolu'da hemen hemen bütün kentlerde, köy ve kasabalarda, yol boylarındaki konak yerlerinde ve açık arazilerde, bazen yaşı unutulmuş ulu bir çınarın, bazen de birkaç salkım söğüdün gölgelediği yerde, bir pınar ya da bir kuyu çevresinde yer almıştır.

Anadolu'da hemen her köyde bir çınar altı vardır ve bugün çoğunlukla kır kahvesi olarak kullanılan bu mekânlar eski namazgâhlardır.

Bugünkü İstanbul'daki Kadırga Parkı bu tür namazgâhlar için orijinal bir örnektir. Mihrap ve minberi hala ayakta duran İstanbul Beykoz Anadoluhisarı Namazgâhı da böyle bir örnektir. İstanbul'un ilk büyük namazgâhı Okmeydanı’ndadır. Sadece İstanbul’da 153 tane namazgâhın olması ecdadımızın namaza ve ibadete HER koşulda ne kadar önem verdiğini göstermektedir.

Namazgâhların olmasının bazı sebepleri vardır. Mesela Namazgâh, sıcak yaz aylarında, cuma, teravih, bayram ve cenaze gibi cemaatin yoğun olduğu ibadetlerin, ter ve nefes kokularından rahatsız olunmadan serinlik ve ferahlık içinde, açık havada edâ edilmelerini sağlar.

Tarihçi İbrahim Hakkı Konyalı, Konya'da, halk arasında Musallâ Namazgâhı şeklinde şöhret bulan bir namazgâhı anlatırken şu bilgileri veriyor: 'Selçuklular zamanında her şehir ve kasabanın “Sultan Meydanı” veya “Meydan” denilen birer toplantı yerleri vardı. Müsait havalarda buralarda bayram namazı kılınır, bayramlaşılır, ordu uğurlanır ve karşılanırdı. Yine buralarda yağmur dileği namazı kılınır, açık kürsülerden halka ders, nasihat ve direktif verilirdi. Bu meydanların büyük kitlelerin heyecanlarını kamçılamak hususunda büyük rolleri olurdu.'

Müslüman halkların yaşadığı coğrafyalarda, Asya'da, Afrika'da, Balkan ülkelerinde ve özellikle Anadolu'nun her yerinde bunun gibi pek çok namazgâh örneğine rastlanmaktadır.

Peygamber Efendimiz'in (SAS.) 'Yeryüzü bana mescid kılındı' şeklinde buyurduğu hadis-i şerifi gibi, yeryüzünde temiz olan her yerde, tıpkı İslam tarihindeki örnekleri gibi, cemaatle açık havada ve namazgâhlarda usulünce namaz kılınabilir.

Bütün bu örneklerden anlaşıldığı üzere; namazgâhların çoğu kez müstakil açık ibâdet mekânı ve çoğu kez de seyir yerlerinde özel bir köşe olduğu görülüyor. Bu 'özel köşe'ler devam eden dünya telaşları arasında ibâdetle bütünleştiği takdirde ancak amaca uygun kullanım hedefine ulaşabilir. İbadet kavramı insan ruhunun sükûna ermesi, iç huzura kavuşması ve varlık sebebinden uzaklaşmaması için kaçınılmaz bir ihtiyaçtır.

Açık hava ibadethane yani camileri olan namazgâhlar; kadim uygarlığımızın, yüksek medeniyetimizin yeniden pırıl pırıl parıldamaya aday mücevherleridir. Parıltıları hâlâ sönmeyen yüksek bir uygarlığın zengin duyarlılığı içinde fizikle metafiziği kucaklaştıran peyzaj mimarimizin, açık mekân kültürü ve yaşanılır çevre düzeni anlayışımızın dünden bugüne yansıyan açık anıt ve kanıtlarıdır.

© İzinsiz ve kaynak gösterilmeden kullanılamaz.

Diğer Haberler

1441 Hac ibadeti tedbirlerle yerine getiriliyor

Kutsal topraklarda bu yıl Hac ibadeti salgın önlemleri nedeniyle sınırlı sayıda bir katılımla yerine getiriliyor.
29.07.2020

Arefe günü orucu

Kurban Bayramı 10 Zilhicce 1441 - 31 Temmuz 2020 günü itibarıyla kutlanmaya başlanacak. Bayramdan bir önceki gün olan Arefe günü oruç tutmanın sevabına dair derlediğimiz sohbetleri istifadenize sunuyoruz.
28.07.2020

Hac yarın başlıyor

Suudi Arabistan'ın korona nedeniyle kısıtlama getirdiği hac yarın başlıyor. En fazla 10 bin kişinin katılacağı hac için gerekli önlemler alındı.
28.07.2020

Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerif olarak resmen açıldı ve Cuma Namazı eda edildi

Muhterem Müslümanlar! Bugün, Ayasofya’nın kubbelerinde yeniden tekbir, tehlil ve salavatların yankılandığı, minarelerinden ezan ve salâların yükseldiği gündür. Evlad-ı Fatihan’ın hasreti, ulu mabedin sessizliği sona eriyor. Ayasofya Cami-i Şerifi bugün yeniden mümin ve muvahhit cemaatine kavuşuyor.
24.07.2020
Ummandan İnciler
Sırada >>
×
Sıradaki

Güne Merhaba

Ummandan İnciler
5sn
5sn
Playlist
Bu özelliği kullanabilmek için üye girişi yapmanız gerekmektedir
  
Fikrini Paylaş
TAAHHÜTNAME

Hazırlamış olduğum ve sitenize gönderdiğim/ teslim ettiğim, tamamen orjinal ve bana ait olan, projemin/görüntü veya kaydımın, AKRA MEDİA tarafından kendisine ait kablolu/karasal/uydu, şifreli/şifresiz, free/paralı TV, video, DVD, VCD,VHS ,radyo, kaset, sinema ve sair mevcut yada ortaya çıkacak her türlü İşaret, ses ve /veya görüntü nakline yarayan araçlarla umuma iletim hakkı ve tüm internet siteleri ve sosyal medya platformlarında yayınlamasına, çoğaltma hakkı, yayma hakkı, işleme hakkı ve temsil hakkının kullanılmasına süresiz olarak müsaade ediyorum.

Projemin/görüntü veya kaydımın, bant, CD, VCD, DVD, GSM, MP3 Player, dijital kayıt vb. tüm yollarla kayıt, çoğaltma ve dağıtım haklarını, bilişim veya iletişim ortamında görüntülenmesini, iletilmesini, okunmasını, izlenmesini, dinlenmesini vb. interaktif veya normal CD, VCD, DVD, GSM, MP3 Player vb. şekilde basılarak veya ses kayıtlarının metin haline getirilip kitap olarak piyasaya sunulmasını sağlayacak her türlü materyal üzerine kaydı ile çoğaltılması, kullanılması, işlenmesi, yeniden ve genişletilmiş şekilde sesli, yazılı ya da görüntülü yayın haklarını, bu suretle de çoğaltılarak kullanılması, dağıtılması, pazarlanması vb. fikri, mali ve manevi haklarımın tamamını, programda gerekli görülen değişiklikleri yapma haklarımı bila bedel olacak şekilde, AKRA.MEDİA sitesine ve bu site'nin yetkilisi ve sahiplerine devir ve temlik ettiğimi, beyan, kabul ve taahhüt ederim.

Şehir Seçin