Muharrem ve Aşura

Hangi kişinin tövbesi kabul olunmuş bu Muharrem ayında? Ebu'l-Leys Semerkandi'nin eserinde belirttiğine göre, Hz. Âdem (as) tövbesini Allah’u Teâlâ hazretleri bu Muharrem ayında kabul etmiş. Ona işaret ediyor Peygamber(s.a.s) Efendimiz. O bakımdan "Başka kulların da günahlarını afv u mağfiret eder, bu ayda tut!" diye tavsiye buyurmuş. Bu hususta mükâfatlar da beyan eylemiş. Yine İbn Abbas(ra) 'dan rivayet ediliyor ki;

"Kim Muharrem ayında bir oruç tutarsa her gün için otuz gün tutmuş gibi sevap verilir." buyurmuş.

“Aşure gününde oruç tutmak nasıldır?” sorusuna "Geçmiş senenin günahlarını affettirir, bağışlatır, kefaret olur." buyurdu. Bazı rivayetlerde "Umuyorum ki öndeki, ondan sonraki seneye de kefaret olur." ilave ibaresi bulunmaktadır.

Aşure günü ile ilgili Peygamber (s.a.s) Efendimizin şu hadisi şerifi de bize bu gün yapılacaklar ile ilgili ışık tutmaktadır.

“Kim bu Muharrem'in onuncu günü, Aşure günü ailesine, çoluk çocuğuna, geçimiyle mükellef olduğu kimselere, karısına lütufta bulunur, ikramda bulunur; yiyecek, içecek, giyecek, sevindirici eşyalar vermek suretiyle bir genişlik, ikram, ferahlık sağlarsa, ikramda bulunursa; Allah da ona bu günden sonra, senenin diğer günlerinde aynı tarzda ferahlık sağlar."

Bu konuda önemli eserlerde, özellikle büyük âlim Abdülkadir Geylani hazretlerinin Gunyetü't-tâlibin'inde, Ebu'l-Leys-i Semerkandî'nin kitabında, et-Tergîb ve't-terhîb isimli eserde, daha başka vaaz ve hadis kitaplarında, hutbe kitaplarında çeşitli tavsiyeler, daha başka rivayetler de mevcuttur.  

Bu güne Aşure günü denilmesi hakkında da çeşitli izahat var, Muharrem'in onuncu günü olduğu için 10 rakamını ifade eden “aşere”den Aşure denmiş olabilir, daha başka sebepler de zikrediliyor. Bu günlerde ayrıca eski peygamberlerin hep bu günlerde çeşitli rahatlıklara, ferahlıklara, lütuflara, ikramlara erdiği rivayet ediliyor ki bunları şöyle sıralamak mümkündür:

- Hz. Âdem'in işlediği günahtan sonra tövbesinin kabul edilmesi,

- Hz. İdris'in diri olarak göğe yükseltilmesi,

- Hz. Nuh'un gemisinin tufandan kurtulması,

- Hz. İbrahim'in ateşte yanmaması,

- Hz. Yakup'un oğlu Yusuf'a kavuşması,

- Hz. Eyyub’un hastalıklarının iyileşmesi,

- Hz. Musa’nın Kızıldeniz'den geçip İsrailoğulları'nı firavundan kurtarması,

- Hz. Yunus’un balığın karnından çıkması,

- Hz. İsa'nın doğumu ve ölümden kurtarılıp göğe yükseltilmesi.

Bu güzelliklerin yanında, bu mübarek günde, yürekleri parçalayan, acı, tarihî bir olayda vuku bulmuş, Hz. Ali Efendimizin mübarek oğlu, Hz. Hüseyin Efendimiz Kerbela’da, 10 Muharrem'de, yanındaki ailesiyle, çoluk çocuğuyla, sevdikleriyle beraber şehit edildi. Bunu da elbette hiç unutmamamız lazım! Hz. Hüseyin Efendimizin ruhu için çeşitli dualar, sureler okuyup, hatimler indirip ona hediye edebiliriz.

Muharrem ayında bu gecelerde, gündüzlerde yapılacak başka neler olabilir diye bakıldığında, kadim eserlerde ve âlim zatların, Allah((c.c)’ın veli kullarının sohbetlerinde deniliyor ki:

"Bu gecelerde tesbih namazı kılmak da çok sevaptır."

“Bu gecelerde teheccüd namazı kılmaya da gayret edelim” Bu teheccüd namazını da rivayet edilen şekiller arasında Fâtiha'dan sonra 50 İhlâs-ı şerîf okunması tavsiye edilmiştir.

“Bu ayda çok çok tövbe ve istiğfar etmeye, oruçlar tutmaya gayret edilmeli!”

Son olarak bu günde yapıla gelen ananevi bir yemek var ki o da Nuh(as) ve kendisine inanan müminlerin tufandan kurtuluşuna dayanıyor. Nuh(as)’ın Allah(c.c)’ın emri ile yapmış olduğu gemi ve kendisine inanıp gemiye binenler tufan nedeniyle aylarca suyun üstünde kalmışlar, Muharrem ayının onuncu günü, sular çekilmeye başlayınca gemi Cudi dağının üstüne oturmuştu. Rivayete göre içindeki yiyecekler de azalmış, en son ne varsa; pirinç, fasulye, nohut, incir, üzüm, zerdali, şeftali, erik v.b malzemeden bir yemek yaparlar ve Allah için tuttukları o orucu da bu pişirdikleri yemekle açarlar. İşte bu vesile ile biz Müslümanlar böyle bir Aşure yemeği yapıyoruz, dağıtıyoruz. Başkalarına ikramda bulunuyoruz.

Yüce Rabbimiz cümlemizi bu günlerin kıymetini bilenlerden, gereği gibi değerlendirip sevaplara nail olabilenlerden eylesin. Âmin.